EnglishCeltherapie
Bij celtherapie krijgt een patiënt levende cellen als medicijn, vaak afweercellen die in het lab zijn aangepast om een ziekte te bestrijden.
Celtherapie is een behandeling waarbij een patiënt levende cellen krijgt als medicijn. In plaats van een pil of een injectie met een stof, doen de cellen zelf het werk in het lichaam.
Hoe werkt het?
Vaak halen artsen afweercellen uit het bloed van de patiënt, passen ze in het lab aan en geven ze terug. De aangepaste cellen kunnen dan bijvoorbeeld kankercellen herkennen en aanvallen of virussen opruimen. Een bekend voorbeeld is CAR-T-therapie tegen bloedkanker.
Een lastig punt is de controle. Eenmaal in het lichaam doen de cellen hun eigen ding. Werken ze te hard of anders dan verwacht, dan heeft de arts weinig middelen om ze terug te fluiten. Bovendien remmen medicijnen die het afweersysteem onderdrukken, bijvoorbeeld na een orgaantransplantatie, de nieuwe cellen ook.
Waarom het ertoe doet
Onderzoekers van het Australische instituut WEHI in Melbourne bedachten een soort aan-uitknop voor celtherapie. Ze pasten afweercellen met de techniek prime editing zo aan dat het medicijn tacrolimus er geen vat meer op heeft, terwijl ciclosporine de cellen wel remt. Gedragen de cellen zich anders dan bedoeld, dan kan de arts overstappen op ciclosporine. Het voordeel is dat er geen nieuw medicijn nodig is. Het onderzoek is tot nu toe in het lab gedaan, met cellen van patiënten; een eerste studie bij mensen moet nog volgen.
Artikelen over Celtherapie
-
Patiënten met stiff person syndrome lopen sneller na experimentele CAR-T-therapie
Na één behandeling met de experimentele celtherapie miv-cel hadden 26 mensen met stiff person syndrome een jaar later mediaan 49 procent minder tijd nodig voor een korte looptest. Grotere studies met een vergelijkingsgroep zijn de volgende stap.
-
Donorceltherapie laat eerste resultaten zien bij sclerodermie
Bij vijf van zes sclerodermiepatiënten die een standaard voorbereidende behandeling kregen, zag CRISPR Therapeutics na drie maanden een klinische verbetering. De experimentele donorceltherapie wordt in een kleine fase 1-studie onderzocht.
-
Hersencellen uit stamcellen bij Parkinson: na vier jaar veilig, en bewegen gaat beter
Een experimentele celtherapie tegen Parkinson gaf bij twaalf deelnemers na vier jaar aanwijzingen voor veiligheid en betere beweging, vooral bij de hoogste dosis. Een grote vervolgstudie moet laten zien hoe goed de behandeling werkt.
-
Australische onderzoekers geven artsen een 'knop' om afweercellen als medicijn bij te sturen
Onderzoekers van WEHI in Melbourne passen afweercellen zo aan dat artsen ze met twee bestaande medicijnen kunnen sturen: het ene helpt de cellen te groeien, het andere remt ze weer af. De volgende stap is een eerste studie bij mensen.
