Chinees DeepSeek brengt redeneermodel R1 uit dat iedereen mag downloaden

HANGZHOU, JANUARI 2025 - Het Chinese AI-bedrijf DeepSeek heeft op 20 januari het model R1 uitgebracht. R1 denkt, net als het model o1 van OpenAI, eerst na voordat het antwoord geeft. Volgens DeepSeek presteert het op moeilijke wiskunde- en programmeervragen ongeveer even goed als o1. Het bijzondere is dat iedereen het model mag downloaden, gebruiken en aanpassen, ook voor commerciële toepassingen. DeepSeek zet er een gratis app van op iOS en Android.

Wat een redeneermodel is

Een gewoon taalmodel zoals ChatGPT schrijft zijn antwoord direct op. Een redeneermodel schrijft eerst een lange gedachtegang op, stap voor stap, en geeft pas daarna het antwoord. OpenAI liet dat in september zien met o1, maar dat model is alleen via OpenAI zelf te gebruiken en de gedachtegang blijft verborgen. Bij R1 kan iedereen het model op eigen computers draaien.

Hoe R1 is getraind

Dat een model leert redeneren, is minder vanzelfsprekend dan het lijkt. Je kunt het voorbeelden geven van mensen die hardop redeneren, maar die zijn schaars en duur om te maken. DeepSeek koos een andere route. De onderzoekers lieten het model opgaven oplossen waarvan het antwoord automatisch te controleren is, zoals sommen en programmeertaken. Klopte de uitkomst, dan kreeg het model een beloning, en anders niet. Dit heet reinforcement learning. Volgens de onderzoekers leerde het model zo vanzelf redeneergedrag als zichzelf controleren en een andere aanpak proberen. De eerste proefversie, R1-Zero, kreeg helemaal geen menselijke voorbeelden. Beide modellen gaan uit van hetzelfde basismodel van DeepSeek, V3-Base.

Open model, wat betekent dat?

Een AI-model is een enorm bestand met getallen, de gewichten, waarin alles zit wat het heeft geleerd. DeepSeek publiceert die gewichten onder de MIT-licentie, een van de ruimste licenties die er zijn. Iedereen kan ze downloaden. De gegevens waarmee het model is getraind, worden niet gedeeld.

R1 is groot: 671 miljard parameters, waarvan het model per woord maar 37 miljard gebruikt. Dat kan omdat het uit veel specialistische onderdelen bestaat, waarvan er telkens maar een paar aan het werk zijn. Daarom is het sneller en zuiniger dan een even groot model dat altijd alles gebruikt. Voor wie niet zo veel rekenkracht heeft, publiceerde DeepSeek ook zes kleinere versies, van 1,5 tot 70 miljard parameters. Die zijn getraind op teksten die R1 zelf schreef. Volgens het bedrijf haalt de variant met 32 miljard parameters betere resultaten dan het kleine model o1-mini van OpenAI.

Wat de cijfers zeggen

Volgens DeepSeek haalt R1 op de wiskundetoets AIME 79,8 procent, en o1 79,2 procent. Op de wiskundetest MATH-500 is dat 97,3 tegen 96,4 procent. Bij programmeerwedstrijden op Codeforces zit o1 net voor, met een rating van 2.061 tegen 2.029 punten. Deze cijfers zijn van het bedrijf zelf, en onafhankelijke tests moeten ze nog bevestigen.

Teruggeblikt vanuit 2026

Op 27 januari 2025 was de app van DeepSeek de meest gedownloade gratis app in de Amerikaanse App Store. Volgens Wikipedia viel de beurskoers van Nvidia die dag ongeveer 18 procent, omdat beleggers zich afvroegen of er voor sterke AI wel zoveel dure chips nodig zijn. DeepSeek publiceerde de methode in een wetenschappelijk artikel, dat later in Nature verscheen.

R1 liet zien dat de aanpak van o1 niet alleen van één bedrijf was. Een open model betekent dat anderen het kunnen gebruiken, aanpassen en verkleinen. DeepSeek blijft onderzoek delen: eind oktober 2026 gaf het bedrijf de code vrij van een AI-assistent die zelfstandig programmeerwerk oppakt, nog als proefversie.